KIBRIS’TA MARAÅž BÖLGESÄ°’NÄ°N YERLEŞİME AÇILMASI Ä°LE Ä°LGÄ°LÄ° AÇIKLAMA
Ecdadımızın 1570-1571 yılları arasında gerçekleÅŸtirdiÄŸi ‘Kıbrıs Seferi’ sırasında Magosa ile birlikte MaraÅŸ bölgesi 6 AÄŸustos 1571’de feth olundu. Fetih sonrasında Latin ve Venedikliler’in bu bölgeden ayrılması nedeniyle buraya Anadolu’dan insanların yerleÅŸtirilebilmesi amacıyla 21 Eylül 1572 tarihinde Sultan II Selim “Genel Ä°skân Hükmü” adıyla bir ferman hazırlattı.
Osmanlı arÅŸivlerine göre 17. Yüzyılın sonlarına kadar Anadolu’dan 30.000 civarında aile Kıbrıs geneline ve Magosa’ya yerleÅŸti.
Ä°ngilizler 1878 yılında Kıbrıs yönetimini Osmanlı Devleti’nden devraldığında Kıbrıs genelinde 596 Türk mezarlığı, 400 cami ve 109 evkaf çiftliÄŸi yer almaktaydı.
Kıbrıs Vakıflar Ä°daresi’nin yaptığı çalışmalar sonucu bu gerçekler belgeleriyle ortaya çıkarılmıştır. Dolayısıyla, 1974 Kıbrıs Barış Harekatı’ndan beri kapalı olarak tutulan MaraÅŸ bölgesinin de önemli Osmanlı döneminden vakıf mirası olduÄŸu belgeleriyle ortaya konulmuÅŸtur.
Kapalı MaraÅŸ bölgesinde sadece bazı Rum mukimlerin özel gayrimenkulleri mevcut olmakla birlikte bu hususta ilgili taraf GKRY deÄŸil, doÄŸrudan mülk sahibi ailelerdir, çünkü bu gayrimenkuller devlete ait deÄŸil, ÅŸahsa ait mülklerdir.
GKRY’nin iddiasına göre ise, Türkler Kıbrıs’ı 1571 yılında iÅŸgal etmiÅŸtir. Burada Rumların göz ardı ettikleri çok önemli gerçek de ÅŸudur; Rumlar o tarihte Ortodoks mezhebinden olup, Katolik Venedikli’lerin hükmü altında yaÅŸayan bir azınlıktılar. Bu nedenle Rumlar’ın bugün MaraÅŸ konusunda söz sahibi olmaları asla söz konusu deÄŸildir. MaraÅŸ bölgesi yaklaşık 450 yıldan beri vakıf malıdır.
Kıbrıs’ta 1571 yılından beri yürürlükte olan vakıf kanunlarına göre, vakıf mülkiyetinde olan MaraÅŸ bölgesinin gayrimenkullerine baÅŸkalarının sahip olması mümkün deÄŸildir. Ä°ngiliz yönetimi döneminde, MaraÅŸ’taki vakıf eserlerinin % 77’si gayri kanuni olarak Kıbrıslı Rumlar tarafından iÅŸgal edilmiÅŸtir.
Kıbrıs’ta Ä°ngiliz yönetimi dönemini kapsayan 1907 yılında ‘Ahkamul Avkaf’ adıyla Vakıf Kanunu yürürlükte idi ve MaraÅŸ bölgesinin sahibi Osmanlı vakıflarıydı. 1960’ta kurulan BirleÅŸik Kıbrıs Cumhuriyeti’nin 1960 Anayasası’nın 110. Maddesi ve kuruluÅŸ sözleÅŸmesinin ‘E eki’ne göre, Ä°ngiliz Kolonisi dönemindeki tüm kanuni hüküm ve sorumluluklar aynı ÅŸekilde hiçbir deÄŸiÅŸikliÄŸe uÄŸramadan Kıbrıs Cumhuriyeti hükümetine geçmiÅŸtir. Bu nedenle kapalı MaraÅŸ’ın gerçek sahibinin hiçbir ÅŸüpheye yer kalmadan vakıflar olduÄŸu vakıf belgeleri, tapu senetleri ve yasal hükümler gereÄŸi açık ÅŸekilde ortadadır. Bu nedenle, bugün MaraÅŸ bölgesinde söz sahibi olan kurum “KKTC Vakıflar Ä°daresi”dir.
Tüm bu gerçeklere raÄŸmen, Annan Planı çerçevesinde kapalı MaraÅŸ bölgesinin Kıbrıs Rumları’na bırakılması öngörülmekte idi. Fakat yapılan referandum sonucunda Kıbrıslı Rumlar, Annan planını kabul etmemeleri sonucu bu plan da yürürlüÄŸe girmemiÅŸtir.
Sonuç olarak; 46 yıldır adeta ölüme terkedilmiÅŸ olan kapalı MaraÅŸ’ın açılması konusunda atılacak olan her türlü samimi ve hakkaniyete uygun adımın arkasında olacağımızı açıkça ifade etmek istiyoruz. EÄŸer ki, Annan Planı’nda olduÄŸu gibi, Kıbrıs Rumları’nı müzakere masasına çekebilmek amacıyla ve MaraÅŸ bölgesinin Rumlar’a verilmesi niyetiyle böyle bir giriÅŸim yapılıyorsa, bunun çok vahim sonuçlar doÄŸuracağını açıkça ifade ediyoruz ve böyle bir adımı Yeniden Refah Partisi olarak asla kabul etmeyeceÄŸimizi vurguluyoruz.
YENÄ°DEN REFAH PARTÄ°SÄ°
Dış İlişkiler Başkanlığı